14 Şubat 2021 Pazar

İskandinav Mitolojisi - Kitap Yorumu


“BAŞLANGIÇTAN ÖNCE HİÇBİR ŞEY YOKTU: NE TOPRAK VARDI NE GÖKKUBBE, NE YILDIZLAR VARDI NE DE GÖKYÜZÜ. ŞEKİLSİZ VE ŞEMALSİZ, SİSTEN BİR ÂLEM İLE DURMADAN YANAN ATEŞTEN BİR ÂLEMDİ VAR OLAN.”

Neil Gaiman, eserlerinde fantastik diyarlar yaratırken kadim mitolojilerden her zaman ilham alan bir yazar olmuştur. Şimdi ise dikkatini bu diyarların kaynağına yöneltiyor ve destansı kuzey masallarını kendine has üslubuyla anlatıyor.

İskandinav Mitolojisi’nde yazar mühim İskandinav tanrılarını tasavvur ederken mitlerin aslına sadık kalıyor: Odin, Yüceler Yücesi, bilge, cüretkâr ve kurnaz. Thor, Odin’in oğlu, muazzam kudretine rağmen tanrıların en bilgesi olduğu söylenemez. Ve Loki, Odin’in kan kardeşi, oyunbaz ve önünde kimsenin duramadığı bir düzenbaz.

Gaiman, eski çağa ait bu hikâyeleri tıpkı bir romancı gibi ele alıyor; hikâyeler efsanevi dokuz âlemin yaratılışından başlıyor ve tanrıların, cücelerin, devlerin maceralarıyla devam ediyor. Thor’un çekicinin nasıl çalındığından, içenlere şairane ilhamlar veren bal şarabının kaynağının ne olduğuna kadar pek çok mit Gaiman’ın nüktedan cümleleriyle yeniden hayat buluyor. En nihayetinde her şey tanrıların alacakaranlığında doruğa çıkıyor: Ragnarök’te…


Herkese merhaba! Geçen ay @amazon.tr yıl sonu kampanyasından aldığım İskandinav Mitolojisi’ni (sanki okumam gereken bir yığın kitap yokmuş gibi) okudum bu hafta. Daha önce Neil Gaiman’dan bir kitap okumuş olsam da -Yolun Sonundaki Okyanus, yorumum için buraya tık-  bu kitabın dili benim için oldukça beklenmedikti. Epik bir anlatımı olacağı için akıcı olmasından yana çok umudum yoktu ama beklediğimin kat kat üstünde bir akıcılığı vardı, tek oturuşta bile bitirilebilecek bir kitap olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim.


Yazar Manzum ve Mensur Edda’lardan derlediği hikayeleri kronolojik sırayla bize sunmuş, üstüne bir de bizim için bir özel isimler sözlüğü bile hazırlamış 🥺 Bu nedenle bu mitolojiye aşina olmasanız bile hikayeleri okurken asla yabancılık çekmiyorsunuz. Hatta bir hikayeyi okurken önceki okuduklarınızdan belki anımayamazsınız diye yazar önceden adı geçen karakterleri nereden hatırlamamız gerektiğini tekrar tekrar belirtmişti. Mesela başlarda bir hikayede bir karakterin hikayesi ve özellikleri anlatılıp Loki'nin oğlu olduğundan bahsedilmişse, sonralarda bu karakterin adı geçtiğinde yanında mutlaka Loki'nin şu şu özelliklere sahip oğlu diye tekrar belirtmiş yazar. Bu sayede okumam gerçekten çok kolaylaştı çünkü ben de bir gördüğünü bir daha unutmayan, güçlü ezber yeteneği olan bir insan değilim asla.


Bütün kitap zamanın başlangıcından kıyamete (Ragnarok) kadar geçen süre içerisinde yaşanan belli başlı olaylardan oluşuyordu. Hâlâ bazı sahneler aklıma geldikçe önce cık cık ediyor, sonra kendimi tutamayıp bıyık altından gülüyorum. Çok komik bu tanrılar ayol 😂 Thor tam bir -söylemesi ayıptır- maldı (kaba tabir için üzgünüm ama bu karakteri tanımlayacak başka bir sıfat bulamadım Türkçede) ama Loki harikaydı, bütün hikayeler çok eğlenceli ve ilgi çekiciydi ama bazıları gerçekten unutulmazdı. 


Mitolojileri hep çok sevmişimdir ama İskandinav Mitolojisi hakkında dizi-filmlerde gördüklerimden fazlasını bilmiyordum, detayları görmek çok güzeldi. Bazı doğal olayların (depremler gibi) ve deyimlerin (bal şarabından içmiş olmak gibi) kaynağının geldiği yerlere dair yazılmış hikayeleri okurken kocaman gülümsedim. Bana soracak olursanız, mitoloji meraklısı herkes tereddüde düşmeden alıp okumalı, Neil Gaiman harika bir iş çıkartmış 👌🏻 Yazara ve bu yolda emeği geçen herkese bana bu mitoloji ve kültürle ilgili kattıklarından dolayı devasa bir teşekkürü borç bilirim.



Yazar: Neil Gaiman    Orijinal İsim: Norse Mythology    Yayınevi: İthaki

 Sayfa Sayısı: 272      GoodReads Puanı: 4.08



 

2 yorum :

  1. Mitoloji seven biri olarak ilgimi çekti. Yunan Tanrılarından sonra İskandinav Tanrılarla da tanışalım bakalım :-)

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Marvel filmleri veya Viking dizileri izlediysen az biraz aşinasındır zaten, yine de bu kitabı okuyunca çok daha iyi tanıyoruz gerçekten, mitoloji seviyorsan bunu da seveceğine inanıyorum 🥰

      Sil